Smærri félögum veittur rýmri frestur

Viðskiptaráð hefur tekið til umsagnar frumvarp um ársreikninga. Frumvarpið felur í sér breytingar á lögum um ársreikninga, nr. 3/2006, þar sem meðal annars er lagt til að stærðarmörk félaga verði uppfærð til samræmis við reglur ESB, breytingar gerðar á skilafrestum ársreikninga og innleidd tilskipun um upplýsingagjöf tiltekinna stórra fyrirtækja.

Viðskiptaráð fagnar því að með frumvarpinu séu stærðarmörk fyrirtækja uppfærð til samræmis við evrópsk fyrirtæki. Með því er stigið mikilvægt skref í átt að því að draga úr gullhúðun EES-reglna sem um árabil hefur haft neikvæð áhrif á samkeppnishæfni íslensks atvinnulífs. Smærri fyrirtæki hér á landi hafa í mörgum tilvikum borið þyngri reglubyrði en sambærileg fyrirtæki í Evrópu og er því brýnt að slíkt misræmi verði leiðrétt.

Þó leggur Viðskiptaráð áherslu á að tryggt verði fullt samræmi í stærðarflokkun félaga þvert á lagabálka. Mikilvægt er að fyrirtæki séu ekki skilgreind í mismunandi stærðarflokka eftir því hvaða löggjöf eða eftirlitsaðili á í hlut, enda leiðir slíkt til aukinnar flækju, óvissu og aukins kostnaðar fyrir bæði fyrirtæki og stjórnvöld. Einnig er brýnt að kveðið verði á um reglubundna endurskoðun fjárhæðarmarka í stað þess að slíkt sé einungis háð mati ráðherra hverju sinni.

Viðskiptaráð styður jafnframt þær breytingar sem lúta að skilafrestum ársreikninga, þar sem smærri félögum er veittur rýmri frestur. Slík nálgun er í samræmi við meðalhóf og að tekið sé mið af eðli rekstrar við svigrúm til skila á ársreikningum. Hins vegar telur ráðið mikilvægt að ákvörðun um styttri skilafresti fyrir stærri og kerfislega mikilvæg félög taki mið af reglulegum skilum og metið verði hvort veitt sé nægilegt og eðlilegt svigrúm til skila. Þá er mikilvægt að hugtakið „kerfislega mikilvægt félag“ samkvæmt frumvarpinu verði skýrt afmarkað í lagatexta til að takmarka óvissu.

Ráðið varar við því að gengið sé lengra en tilefni er til við innleiðingu tilskipunar um upplýsingagjöf stórra fyrirtækja og leggur áherslu á komið sé í veg fyrir tvítekningu í upplýsingagjöf. Tryggja þarf að kröfur um upplýsingagjöf séu skýrar, framkvæmd einföld og að íslensk fyrirtæki standi ekki verr að vígi en samkeppnisaðilar innan EES. Jafnframt telur ráðið æskilegt að lagt verði mat á umfang þeirra fyrirtækja sem falla munu undir nýjar kröfur um upplýsingagjöf samkvæmt tilskipuninni og áhrif hennar til að stuðla að fyrirsjáanleika atvinnulífsins.

Að lokum tekur ráðið undir það sem fram kemur í umsögn endurskoðendaráðs um að íslensk lög skilgreina mun fleiri félög sem einingar tengdar almannahagsmunum en nokkurt annað land í Evrópu eftir breytingar á lögum um ársreikninga sem gerðar voru með lögum nr. 102/2020. Leiðir þetta til þess að gerðar eru auknar kröfur til umræddra félaga sem leiðir af sér aukinn kostnað og skerðir samkeppnishæfni. Viðskiptaráð telur nauðsynlegt að stjórnvöld bregðist enn frekar við þessari stöðu en gert er í fyrirliggjandi frumvarpi. Óskýr eða huglæg viðmið eru enn fremur til þess fallin að skapa réttaróvissu og auka á atviksbundið mat stjórnvalda, sem er almennt óæskilegt í reglusetningu gagnvart atvinnulífinu.

Viðskiptaráð hvetur til þess að frumvarpið nái fram að ganga, með fyrirvara um framangreindar athugasemdir.